Karta charakterystyki

Karta charakterystyki jest jednym z najważniejszych i najbardziej podstawowych dokumentów, które powinny być zbierane i katalogowane w wielu przedsiębiorstwach. Jest to jeden z pierwszych dokumentów zawierających informacje o produkcie czy substancji, który określa ryzyko i zagrożenia stosowania danego wyrobu.

Karta charakterystyki jest ważnym dokumentem regulowanym przez kilka rozporządzeń które się do niej bezpośrednio odnoszą, czyli:

  • Rozporządzenie PE i Rady (WE) nr 1272/2008 (CLP) z 16 grudnia 2008 r., w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin harmonizuje przepisy i kryteria dotyczące klasyfikacji i oznakowania substancji, mieszanin oraz pewnych szczególnych wyrobów we Wspólnocie, uwzględniając kryteria klasyfikacji i zasady oznakowania według oświatowego systemu GHS.
  • Załącznik II do rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 (REACH)
  • Rozporządzenie Komisji (UE) nr 453/2010 z dnia 20 maja 2010 r. (zmiana załącznika II do rozporządzenia REACH)

Obowiązek dostarczenia karty charakterystyki dla wyrobów, czy substancji, zgodnie z artykułem 31, ust. 1 rozporządzenia REACH mają dostawcy (czyli producenci, importerzy, dalsi użytkownicy lub dystrybutorzy wprowadzający do obrotu substancję w jej postaci własnej lub jako składnik mieszaniny lub mieszaninę).

Kartę charakterystyki należy również dostarczyć jeśli dla substancji lub mieszaniny wykryto jeden ze związków wchodzących w skład listy kandydackiej SVHC.

Klasyfikacja substancji w karcie charakterystyki

Dla substancji:

do 1 czerwca 2015 roku:

  • Klasyfikacja zgodnie z dyrektywą DSD – obowiązkowo
  • Klasyfikacja zgodnie z rozporządzeniem CLP – obowiązkowo
  • Oznakowanie i pakowanie – zgodne z CLP – obowiązkowo
  • Karta charakterystyki – klasyfikacja według DSD i CLP.

od 1 czerwca 2015 roku:

  • Klasyfikacja, oznakowanie, pakowanie oraz informacje w karcie charakterystyki – zgodnie z rozporządzeniem CLP wyłącznie.

Dla mieszanin:

do 1 czerwca 2015 roku:

  • Klasyfikacja zgodnie z dyrektywą DPD – obowiązkowo
  • Klasyfikacja zgodnie z rozporządzeniem CLP – nieobowiązkowo
  • Oznakowanie i pakowanie zgodne z DPD, jeżeli klasyfikacja według DPD
  • Oznakowanie i pakowanie zgodne z CLP, jeżeli klasyfikacja według CLP
  • Karta charakterystyki – jeżeli klasyfikacja według DPD, informacje w karcie zgodne z DPD
  • Karta charakterystyki – jeżeli klasyfikacja według DPD i CLP, informacje w karcie zgodne z DPD i CLP.

od 1 czerwca 2015 roku:

  • Klasyfikacja, oznakowanie, pakowanie oraz informacje w karcie charakterystyki – zgodnie z rozporządzeniem CLP wyłącznie.

Wygląd karty charakterystyki

Najważniejsze wytyczne dotyczące kart charakterystyki: Karta powinna:

  • być napisana językiem prostym i zrozumiałym
  • zawierać jednoznaczne i zwięzłe stwierdzenia
  • zawierać 16 obowiązkowych punktów (Sekcji), kolejność sekcji powinna być jak w rozporządzeniu i każda sekcja powinna zaczynać się od wyrazu „sekcja”
  • zawierać wszystkie niezbędne dane o zagrożeniach
  • nie powinna zawierać zbędnego tekstu (np: „mieszanina nie jest niebezpieczna dla środowiska”)
  • być przygotowana przez wykwalifikowaną osobę lub zespół osób (rozporządzenie nie ma co do tego jasnych wymagań, może to być oddelegowany pracownik, lub zewnętrzna firma)
  • zawierać informację o producencie, importerze, dystrybutorze, dokładnej nazwie handlowej towaru, daty sporządzenia bądź aktualizacji karty.

Karta charakterystyki składa się z 16 następujących tytułów sekcji:

SEKCJA 1: Identyfikacja substancji / mieszaniny i identyfikacja przedsiębiorstwa

  1. Identyfikator produktu
  2. Istotne zidentyfikowane zastosowania substancji lub mieszaniny oraz zastosowania odradzane
  3. Dane dotyczące dostawcy karty charakterystyki
  4. Numer telefonu alarmowego

SEKCJA 2: Identyfikacja zagrożeń

  1. Klasyfikacja substancji lub mieszaniny
  2. Elementy oznakowania
  3. Inne zagrożenia

SEKCJA 3: Skład/informacja o składnikach

  1. Substancje
  2. Mieszaniny

SEKCJA 4: Środki pierwszej pomocy

  1. Opis środków pierwszej pomocy
  2. Najważniejsze ostre i opóźnione objawy oraz skutki narażenia
  3. Wskazania dotyczące wszelkiej natychmiastowej pomocy lekarskiej i szczególnego postępowania z poszkodowanym

SEKCJA 5: Postępowanie w przypadku pożaru

  1. Środki gaśnicze
  2. Szczególne zagrożenia związane z substancją lub mieszaniną
  3. Informacje dla straży pożarnej

SEKCJA 6: Postępowanie w przypadku niezamierzonego uwolnienia do środowiska

  1. Indywidualne środki ostrożności, wyposażenie ochronne i procedury w sytuacjach awaryjnych
  2. Środki ostrożności w zakresie ochrony środowiska
  3. Metody i materiały zapobiegające rozprzestrzenianiu się skażenia i służące do usuwania skażenia
  4. Odniesienia do innych sekcji

SEKCJA 7: Postępowanie z substancjami i mieszaninami oraz ich magazynowanie

  1. Środki ostrożności dotyczące bezpiecznego postępowania
  2. Warunki bezpiecznego magazynowania, łącznie z informacjami dotyczącymi wszelkich wzajemnych niezgodności
  3. Szczególne zastosowanie(a) końcowe

SEKCJA 8: Kontrola narażenia/środki ochrony indywidualnej

  1. Parametry dotyczące kontroli
  2. Kontrola narażenia

SEKCJA 9: Właściwości fizyczne i chemiczne

  1. Informacje na temat podstawowych właściwości fizycznych i chemicznych
  2. Inne informacje

SEKCJA 10: Stabilność i reaktywność

  1. Reaktywność
  2. Stabilność chemiczna
  3. Możliwość występowania niebezpiecznych reakcji
  4. Warunki, których należy unikać
  5. Materiały niezgodne
  6. Niebezpieczne produkty rozkładu

SEKCJA 11: Informacje toksykologiczne

  1. Informacje dotyczące skutków toksykologicznych

SEKCJA 12: Informacje ekologiczne

  1. Toksyczność
  2. Trwałość i zdolność do rozkładu
  3. Zdolność do bioakumulacji
  4. Mobilność w glebie
  5. Wyniki oceny właściwości PBT i vPvB
  6. Inne szkodliwe skutki działania

SEKCJA 13: Postępowanie z odpadami

  1. Metody unieszkodliwiania odpadów

SEKCJA 14: Informacje dotyczące transportu

  1. Numer UN (numer ONZ)
  2. Prawidłowa nazwa przewozowa UN
  3. Klasa(-y) zagrożenia w transporcie
  4. Grupa pakowania
  5. Zagrożenia dla środowiska
  6. Szczególne środki ostrożności dla użytkowników
  7. Transport luzem zgodnie z załącznikiem II do konwencji MARPOL 73/78 i kodeksem IBC

SEKCJA 15: Informacje dotyczące przepisów prawnych

  1. Przepisy prawne dotyczące bezpieczeństwa, zdrowia i ochrony środowiska specyficzne dla substancji lub mieszaniny
  2. Ocena bezpieczeństwa chemicznego

SEKCJA 16: Inne informacje

Więcej informacji:

Karta charakterystyki na stronach Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Gdańsku:
http://www.wsse.gda.pl/index.php?id=443

Rozporządzenie 1272/2008 na stronach Eur-Lexu (PL):
http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:32008R1272:PL:NOT

Karta charakterystyki na Wikipedii:
http://pl.wikipedia.org/wiki/Karta_charakterystyki